Kto ustala przepisy
Obowiązuje najostrzejsza reguła
Przepisy mają cztery poziomy. Okręg może w zezwoleniu zaostrzyć wymiary, okresy i limity z rozporządzenia, ale nie może zejść poniżej nich (regulamin PZW, rozdz. I). Przy wodzie liczy się więc najostrzejsza z obowiązujących zasad.
Ustawa o rybactwie śródlądowym
Ustawa z 18 kwietnia 1985 r. (tekst jednolity Dz.U. 2022 poz. 883 ze zmianami). Wymaga karty wędkarskiej i zezwolenia, pozwala łowić najwyżej dwiema wędkami naraz, wylicza miejsca, w których łowić nie wolno, i określa kary.
Rozporządzenie z 12 lipca 2023 r.
Dz.U. 2023 poz. 1373, obowiązuje od 27 lipca 2023 r. Ustala krajowe wymiary i okresy ochronne, dobowy limit węgorza oraz dopuszczalne haczyki i przynęty. Zastąpiło rozporządzenie z 12 listopada 2001 r.
Regulamin Amatorskiego Połowu Ryb PZW
Uchwała Zarządu Głównego PZW nr 172/IX/2019, obowiązuje od 1 stycznia 2020 r. Dotyczy wód PZW. Określa wiek samodzielnego łowienia i obowiązki wędkarza, ale nie zawiera wymiarów, okresów, limitów ani definicji metod: te zostawia okręgom.
Zezwolenie okręgu PZW
Okręg ustala w zezwoleniu warunki na swoich wodach: wymiary, okresy, limity, liczbę wędek przy danej metodzie, porę łowienia, łowienie z łodzi, trolling i nęcenie (art. 7 ust. 2a ustawy). Na wodach Wód Polskich tę rolę pełni regulamin dyrektora RZGW.
Karta wędkarska i zezwolenie
Na większości wód potrzebne są dwa dokumenty: karta wędkarska i zezwolenie tego, kto ma prawo do rybactwa na danej wodzie (art. 7 ust. 2 ustawy). Na wodach PZW zezwolenie wydaje okręg, na wodach Wód Polskich dyrektor RZGW, na łowisku prywatnym jego właściciel.
- Kartę wędkarską dostaje się po egzaminie z ochrony i połowu ryb przed komisją organizacji społecznej, takiej jak PZW (§ 4 rozporządzenia). Opłata za wydanie karty wynosi 10 zł (§ 5). Karty wydane według wcześniejszych przepisów zachowują ważność (§ 17).
- Osoby do 14 lat nie potrzebują karty, ale łowią wyłącznie pod opieką pełnoletniej osoby, która ją ma (art. 7 ust. 3 ustawy).
- Na wodach PZW samodzielnie łowi się od 14 lat; do 16 lat nie wolno łowić nocą bez opieki. Dzieci do 14 lat nie łowią na żywą i martwą rybkę, a do 7 lat tylko jedną wędką (regulamin PZW, rozdz. II pkt 4–6).
- Z karty zwolnieni są cudzoziemcy czasowo przebywający w Polsce oraz osoby łowiące w wodach w obiektach przeznaczonych do chowu lub hodowli ryb, w obu przypadkach pod warunkiem, że mają zezwolenie uprawnionego do rybactwa (art. 7 ust. 4 ustawy). Nie każde łowisko komercyjne jest takim obiektem, więc warto zapytać właściciela.
Karta wędkarska nie zastępuje zezwolenia. Brak któregoś z nich przy sobie to wykroczenie (art. 27a ust. 1 pkt 2 ustawy).
Jak zdobyć kartę krok po kroku, opisujemy w przewodniku Karta wędkarska.
Wymiary i okresy ochronne
27 gatunkówRozporządzenie ustala wymiary ochronne 23 gatunków ryb i okresy ochronne 17. W tabeli są wartości, których używamy na stronach gatunków i w kalendarzu okresów ochronnych. Część z nich jest ostrzejsza niż rozporządzenie, bo odpowiada typowym zezwoleniom okręgów PZW. Tam pod wartością podajemy minimum krajowe.
- Dopisek „rozporządzenie” to minimum krajowe tam, gdzie wartość w tabeli jest inna. Bez dopisku tabela i rozporządzenie podają to samo (dla większości wód).
- Gwiazdka: rozporządzenie ma dla gatunku osobne wartości na wybranych odcinkach rzek (lista niżej).
- Limity dobowe są orientacyjne. Rozporządzenie ustala tylko limit węgorza (2 sztuki), resztę ustala okręg (sekcja „Limity połowu”).
- Bez wymiaru, okresu ochronnego i limitu w naszych danych: pstrąg tęczowy, płoć, amur, tołpyga, karaś, krąp i ukleja. Rozporządzenie ich nie chroni, ale okręg może: okoń ma w wielu zezwoleniach wymiar 18 albo 20 cm, a w Okręgu PZW w Krośnie także okres ochronny.
Wyjątki odcinkowe
- Pstrąg potokowy: w Wiśle i jej dopływach od źródeł do ujścia Sanu, w Sanie z dopływami, w Odrze i jej dopływach od granicy z Czechami do ujścia Bystrzycy oraz w Bystrzycy z dopływami wymiar wynosi 25 cm, a okres ochronny trwa 1 września – 31 stycznia (§ 6 ust. 1 pkt 12 lit. a i b, § 7 ust. 1 pkt 8 lit. a i b).
- Miętus: w Odrze od ujścia Warty do granicy z wodami morskimi wymiar wynosi 30 cm, a okresu ochronnego nie ma (§ 6 ust. 1 pkt 11 lit. a, § 7 ust. 1 pkt 7).
- Certa: w Wiśle od zapory we Włocławku do ujścia okres ochronny trwa 1 września – 30 listopada (§ 7 ust. 1 pkt 2 lit. a).
- Łosoś i troć wędrowna: w Wiśle i jej dopływach powyżej zapory we Włocławku okres ochronny trwa 1 października – 31 grudnia, a w pozostałej części roku nie wolno łowić w czwartki, piątki, soboty i niedziele; w Wiśle od zapory we Włocławku do ujścia okres ochronny trwa od 1 grudnia do końca lutego, a od 1 marca do 31 sierpnia nie wolno łowić w piątki, soboty i niedziele (§ 7 ust. 1 pkt 6 i 15, lit. a i b).
Jak mierzyć rybę i liczyć okres
- Długość ryby mierzy się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej (§ 6 ust. 2). Część zezwoleń okręgów nadal opisuje pomiar starszą formułą, od początku głowy.
- Jeśli pierwszy albo ostatni dzień okresu ochronnego wypada w dzień ustawowo wolny od pracy, okres skraca się o ten dzień. Wyjątkiem jest jesiotr ostronosy (§ 7 ust. 2). Zezwolenia części okręgów wyłączają z tej reguły także węgorza.
- Żywą rybę niewymiarową, złowioną w okresie ochronnym albo ponad limit, wypuszcza się niezwłocznie do tego samego łowiska, z zachowaniem niezbędnej staranności (art. 9 ust. 1 ustawy).
Pozostałe gatunki z rozporządzenia
Wszystkie ryby z rozporządzenia są w tabeli wyżej. Chroni ono również raka błotnego i raka szlachetnego, których nie opisujemy na stronach gatunków.
Wymiary i okresy z rozporządzenia obowiązują z zastrzeżeniem przepisów o ochronie gatunkowej (§ 6 ust. 1 i § 7 ust. 1). Pod ochroną ścisłą są jesiotr ostronosy i głowacica z dorzecza Dunaju (rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt, załącznik nr 1): takich ryb nie wolno umyślnie chwytać.
Złowione ryby i raki z gatunków nierodzimych trzeba niezwłocznie uśmiercić i nie wolno ich wpuszczać ani do łowiska, ani do innych wód (§ 8). Rozporządzenie wymienia z nazwy babkę byczą, łysą, rurkonosą i szczupłą, czebaczka amurskiego, sumika czarnego i karłowatego, trawiankę oraz raki: luizjańskiego, marmurkowego, pręgowatego i sygnałowego.
Limity połowu
Rozporządzenie ustala jeden limit dobowy: węgorz, najwyżej 2 sztuki (§ 2 ust. 3). Pozostałe limity ustala okręg w zezwoleniu i różnią się między okręgami bardziej niż wymiary. Przykłady z dokumentów okręgów (lista w sekcji „Źródła”):
- Olsztyn: szczupak, sandacz, sieja i boleń łącznie 2 sztuki na dobę, wszystkich ryb objętych limitem najwyżej 10 sztuk, innych gatunków do 5 kg.
- Okręg Mazowiecki: boleń, sandacz, szczupak i sum mają poza limitem dobowym także roczny, 24 sztuki łącznie.
- Kraków: lipienia, pstrąga potokowego i karasia pospolitego nie wolno zatrzymywać (wyjątkiem jest Szreniawa); łososiowate, karpie, liny, sieje, szczupaki i sandacze mają łączny limit roczny 30 sztuk.
- Nowy Sącz: lipienia i głowacicy nie wolno zabierać przez cały rok.
Dlatego limity w tabeli traktuj jako orientacyjne. Przy pstrągu potokowym i lipieniu zezwolenia bywają dużo surowsze: od 1 sztuki na dobę albo na tydzień do całkowitego zakazu zabierania. Ryb trzymanych żywych w siatce nie może być więcej, niż pozwala limit dobowy (m.in. Olsztyn, Krosno).
Wędki, przynęty i zakazy
Ustawa i rozporządzenie ustalają granice dla całego kraju. Liczbę wędek przy danej metodzie, porę łowienia, łowienie z łodzi, trolling i nęcenie ustala okręg w zezwoleniu.
Krajowo: ustawa i rozporządzenie
- Najwyżej dwie wędki jednocześnie, a przy łowieniu ryb łososiowatych i lipieni jedna (art. 8 ust. 1 pkt 11 ustawy).
- Wędzisko ma co najmniej 30 cm. Linka kończy się jednym haczykiem z przynętą albo najwyżej dwoma haczykami ze sztucznymi przynętami imitującymi owady (po najwyżej dwa ostrza), albo sztuczną przynętą z najwyżej trzema haczykami (po najwyżej cztery ostrza). Ostrza mieszczą się w kole o średnicy 30 mm (§ 2 ust. 2 pkt 2).
- Pod lodem: jeden haczyk z przynętą (najwyżej trzy ostrza) albo sztuczna przynęta z najwyżej dwoma haczykami (po trzy ostrza), w kole o średnicy 20 mm (§ 2 ust. 4). Tylko pod lodem wolno łowić, ciągle podnosząc i opuszczając przynętę (art. 8 ust. 1 pkt 12 lit. c ustawy).
- Nie wolno używać sztucznego światła do lokalizowania i wabienia ryb (§ 2 ust. 2 pkt 1).
- Podrywka do łowienia ryb na przynętę ma siatkę najwyżej 1 × 1 m i oczka co najmniej 5 mm (§ 2 ust. 5). Ryby na przynętę wolno wpuścić tylko do wody, z której pochodzą (art. 7 ust. 1a ustawy).
W zezwoleniu okręgu
- Liczba wędek przy metodzie: spinning i metoda muchowa to jedna wędka trzymana w ręku, metoda gruntowa i spławikowa to dwie wędki, każda z jednym haczykiem (m.in. Olsztyn, Mazowiecki, Kraków, Nowy Sącz, Poznań).
- Haczyki na sztucznej przynęcie: w części okręgów najwyżej dwa (m.in. Olsztyn, Kraków, Nowy Sącz, Poznań), choć rozporządzenie dopuszcza trzy.
- Pora łowienia: przepis krajowy nie zakazuje łowienia nocą. Zakazy nocne są w zezwoleniach, najczęściej na wodach krainy pstrąga i lipienia oraz przy łowieniu pod lodem.
- Trolling: ani ustawa, ani rozporządzenie go nie regulują. Okręg w Lublinie go nie dopuszcza, Wrocław tylko na Odrze od 1 czerwca do 31 października, Kraków tylko na Wiśle od ujścia Skawy do ujścia Raby. Na wodach RZGW w Białymstoku i Bydgoszczy jest zakazany.
- Okresowe ograniczenia przynęt od 1 stycznia do 30 kwietnia: zakaz żywej i martwej rybki (m.in. Mazowiecki, Poznań, Kraków na wodach nizinnych) oraz zakaz przynęt spinningowych dłuższych niż 5 cm (Mazowiecki poza wodami górskimi, Wrocław) albo 7 cm (Poznań).
Szczegóły dla poszczególnych metod opisujemy na stronach technik wędkarskich.
Gdzie i jak nie wolno łowić
- Bliżej niż 50 m od budowli i urządzeń piętrzących wodę (art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy).
- Wędką bliżej niż 50 m od rozstawionych narzędzi rybackich i oznakowanych krześlisk oraz bliżej niż 75 m od znaku nurka-kusznika (art. 8 ust. 1 pkt 12 lit. a i b).
- W obrębach ochronnych, oznaczonych niebieskimi tablicami albo pławami z żółtym napisem o zakazie połowu (art. 14 ust. 2 ustawy, § 15 rozporządzenia). Obręby ustanawia zarząd województwa uchwałą.
- W miejscach i terminach, w których zarząd województwa uchwałą zakazał amatorskiego połowu (art. 17 ust. 3 pkt 2 ustawy).
- Zezwolenia okręgów dodają zwykle zakaz łowienia z mostów, metodą szarpaka i na oznakowanych torach żeglugowych.
Kontrola i kary
- Na żądanie kontrolującego wędkarz pokazuje dokumenty, sprzęt, złowione ryby i przynęty (regulamin PZW, rozdz. IV pkt 2).
- Brak przy sobie karty wędkarskiej albo zezwolenia, a także łowienie niezgodnie z warunkami zezwolenia, to wykroczenie zagrożone grzywną albo naganą (art. 27a ust. 1 pkt 2 ustawy).
- Łowienie ryb niewymiarowych, w okresie ochronnym, ponad limit z rozporządzenia, więcej niż dwiema wędkami albo bliżej niż 50 m od budowli piętrzących podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 200 zł. Można też orzec odebranie karty wędkarskiej na co najmniej 12 miesięcy (art. 27b ustawy).
Co zmieniło się w 2023 r.
27 lipca 2023 r. weszło w życie rozporządzenie z 12 lipca 2023 r. Zastąpiło rozporządzenie z 12 listopada 2001 r., które wciąż cytuje wiele stron w internecie. Najważniejsze różnice:
- Długość ryby mierzy się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej. Wcześniej mierzyło się od początku głowy do najdalszego krańca płetwy albo tarczy ogonowej.
- Z krajowych list wymiarów i okresów zniknęły m.in. brzanka, brzana karpacka i sapa.
- Okres ochronny skraca się o dzień ustawowo wolny dla wszystkich gatunków poza jesiotrem ostronosym. Wcześniej wyjątkiem był też węgorz.
- Nowy obowiązek: złowione ryby i raki z gatunków inwazyjnych trzeba niezwłocznie uśmiercić (§ 8).
- Rozporządzenie nie zawiera już przepisów o rejestracji sprzętu pływającego. Oznakowanie i rejestrację łodzi reguluje ustawa (art. 20 ust. 2) i przepisy o żegludze śródlądowej.
Częste nieporozumienia
„Od 2026 r. mata karpiowa jest obowiązkowa na wszystkich łowiskach komercyjnych.”
Takiego obowiązku nie ma w ustawie, w rozporządzeniu, w regulaminie PZW, w zezwoleniach dziewięciu sprawdzonych okręgów ani w regulaminach Wód Polskich w Białymstoku i Bydgoszczy. Zezwolenia wielu okręgów wymagają za to przyrządu do wyjmowania haczyków. Matę może wymagać regulamin konkretnego łowiska.
„Wymiary, okresy ochronne i limity określa RAPR PZW.”
Obowiązujący regulamin PZW z 2020 r. ich nie zawiera, przekazał je zezwoleniom okręgów. Teksty, które podają paragrafy RAPR z wymiarami, cytują zwykle regulamin sprzed 2020 r. Nazwa „RAPR 2026” oznacza dokument konkretnego okręgu albo RZGW, nie regulamin Zarządu Głównego, który do 9 października 2026 r. nie był zmieniany.
„Obowiązuje rozporządzenie z 2001 r.”
Straciło moc 27 lipca 2023 r. Od tego dnia obowiązuje rozporządzenie z 12 lipca 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 1373).
„Ustawa pozwala przy spinningu na jedną wędkę.”
Ustawa pozwala na dwie wędki bez względu na metodę, a na jedną tylko przy łowieniu ryb łososiowatych i lipieni. Jedna wędka przy spinningu to reguła zezwoleń okręgów.
„Nocą nie wolno łowić.”
Żaden przepis krajowy tego nie zakazuje. Zakazy nocne są w zezwoleniach okręgów, a regulamin PZW zabrania łowić nocą bez opieki tylko młodzieży do 16 lat.
„Na łowisku komercyjnym karta wędkarska nigdy nie jest potrzebna.”
Ustawa zwalnia z karty tylko osoby łowiące w wodach w obiektach przeznaczonych do chowu lub hodowli ryb, z zezwoleniem uprawnionego do rybactwa (art. 7 ust. 4). Nie każde łowisko komercyjne jest takim obiektem.
Najczęstsze pytania
Czy na łowisku komercyjnym potrzebna jest karta wędkarska?
To zależy od łowiska. Ustawa zwalnia z karty osoby łowiące w wodach w obiektach przeznaczonych do chowu lub hodowli ryb, jeśli mają zezwolenie uprawnionego do rybactwa (art. 7 ust. 4). Nie każde łowisko komercyjne jest takim obiektem, dlatego przed przyjazdem warto zapytać właściciela.
Co zrobić z rybą złowioną w okresie ochronnym albo niewymiarową?
Jeśli żyje, niezwłocznie wypuścić ją do tego samego łowiska, z zachowaniem niezbędnej staranności (art. 9 ust. 1 ustawy). Inaczej postępuje się z gatunkami inwazyjnymi, np. babką byczą czy trawianką: te trzeba uśmiercić (§ 8 rozporządzenia).
Od ilu lat można łowić bez karty wędkarskiej?
Osoby do 14 lat nie potrzebują karty, ale łowią wyłącznie pod opieką pełnoletniej osoby, która ją ma (art. 7 ust. 3 ustawy). Na wodach PZW samodzielnie łowi się od 14 lat, a do 16 lat nie wolno łowić nocą bez opieki (regulamin PZW, rozdz. II pkt 4).
Ile wędek można używać jednocześnie?
Ustawa pozwala na dwie, a przy łowieniu ryb łososiowatych i lipieni na jedną (art. 8 ust. 1 pkt 11). Okręgi zawężają to przy metodach: w sprawdzonych zezwoleniach spinning i metoda muchowa to jedna wędka trzymana w ręku.
Jakie dokumenty trzeba mieć przy sobie?
Kartę wędkarską i zezwolenie na daną wodę. Brak któregoś z nich przy sobie to wykroczenie (art. 27a ust. 1 pkt 2 ustawy). Na żądanie kontrolującego trzeba też pokazać sprzęt, złowione ryby i przynęty (regulamin PZW, rozdz. IV pkt 2).
Czy karta wędkarska wydana przed 2023 r. jest ważna?
Tak. Karty wydane według wcześniejszych przepisów zachowują ważność (§ 17 rozporządzenia z 2023 r.).
Gdzie sprawdzić zasady konkretnej wody?
W zezwoleniu okręgu PZW, który gospodaruje wodą, a na innych wodach w regulaminie RZGW albo właściciela łowiska. Okręg wody podajemy na jej karcie w serwisie; listę okręgów znajdziesz na stronie Okręgi PZW.
Okręg PZW konkretnej wody znajdziesz na liście okręgów PZW.
Źródła
Stan prawny sprawdzony 9 października 2026 r. Jesteśmy nieoficjalnym serwisem: w razie rozbieżności wiąże tekst aktu i zezwolenie okręgu.
Prawo krajowe
- Ustawa z 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz.U. 2022 poz. 883 ze zm.)
- Ustawa o rybactwie śródlądowym, tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu, stan na 21 kwietnia 2026
- Rozporządzenie MRiRW z 12 lipca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków ochrony i połowu ryb w powierzchniowych wodach śródlądowych (Dz.U. 2023 poz. 1373), obowiązuje od 27 lipca 2023
- Rozporządzenie z 12 lipca 2023 r., tekst aktu (PDF)
- Rozporządzenie MRiRW z 12 listopada 2001 r. (uchylone), straciło moc 27 lipca 2023
Polski Związek Wędkarski
- Regulamin Amatorskiego Połowu Ryb PZW (uchwała ZG PZW nr 172/IX/2019), obowiązuje od 1 stycznia 2020
Zezwolenia okręgów i regulaminy RZGW (przykłady na tej stronie)
- Okręg PZW w Olsztynie: Regulamin Amatorskiego Połowu Ryb okręgu, od 1 stycznia 2024
- Okręg Mazowiecki PZW: Szczegółowe Zasady Wędkowania 2026
- Okręg PZW w Krakowie: Podstawowe warunki amatorskiego połowu ryb 2026
- Okręg PZW w Krośnie: Zasady połowu ryb na 2026 rok
- Okręg PZW w Nowym Sączu: Warunki uprawiania amatorskiego połowu ryb 2026
- Okręg PZW w Poznaniu: Regulamin Amatorskiego Połowu Ryb okręgu, od 1 stycznia 2025
- Okręg PZW w Katowicach: warunki amatorskiego połowu ryb na 2026 rok (uchwała nr 40/2025)
- Okręg PZW we Wrocławiu: treść zezwolenia na 2026 rok
- Okręg PZW w Lublinie: RAPR PZW Lublin 2026
- Wody Polskie, RZGW w Białymstoku: regulamin amatorskiego połowu ryb na 2026 rok
- Wody Polskie, RZGW w Bydgoszczy: regulamin amatorskiego połowu ryb na 2026 rok
Sprawdź zasady swojej wody
Wymiary, limity i metody na konkretnej wodzie ustala jej gospodarz w zezwoleniu. Znajdź okręg PZW, który gospodaruje wodą, i przeczytaj zezwolenie na bieżący rok.